Vrijetijdsziekte; waarom word je ziek tijdens je vakantie?

Facebooktwitterlinkedinmail

vakantie-mgwkkvtuddzug9wh0z5vqy8asafrcqmngng6g9dn9c-1

28 juli 2016 – Ha fijn, weekend! Vakantie! Je hebt een drukke baan, een volle agenda en dan even lekker bijkomen van al die drukte en stress. Tijd om te ontspannen en bij te komen. Maar die vlieger gaat niet voor iedereen op. In plaats van een ontspannen gevoel, voel je je doodop, krijg je hoofdpijn, keelpijn of koorts.

Ongeveer 3% van de Nederlanders heeft last van deze zogenaamde vrijetijdsziekte. Leisure sickness in het Engels. Een term die door hoogleraar Ad Vingerhoets al meer dan tien jaar geleden werd geïntroduceerd en de hele wereld overging. Ook wel het omgekeerde Kortjakje-syndroom genoemd. Want Kortjakje was middenin de week ziek, maar zondags niet. En nog altijd wanneer de vakantietijd aanbreekt is er weer veel interesse voor dit fenomeen. Waarom krijg je het, die vrijetijdsziekte, en wat kun je eraan doen?

Vingerhoets: “Zelf was ik ook nooit ziek, behalve tussen Kerst en Nieuwjaar en incidenteel in de weekenden. Uiteindelijk bleek dat ongeveer drie procent van de Nederlandse bevolking aangeeft last te hebben van dit verschijnsel.”

Een bepaalde mate van stress kan best een gunstig effect hebben op je lichaam. Stress onderdrukt kleine kwaaltjes een beetje. Als je stress ervaart, maakt je lichaam meer adrenaline en cortisol aan. Je hartslag versnelt, je bloeddruk stijgt, je bloedsuikerspiegel verhoogt. Het maakt je alerter en efficiënter. Maar als die stress opeens wegvalt, kan je uit balans raken en lukt het niet meer om symptomen tegen te gaan. De aanmaak van stresshormonen daalt opeens sterk óf je lichaam blijft ermee doorgaan terwijl het niet nodig is. Je weerstand. “Hierdoor kan het immuunsysteem uit balans raken en ben je vatbaarder voor ziekte op momenten dat je ontspant,” legt Vingerhoets uit.

Ook kan het kwakkelen op vakantie te maken hebben met symptoomperceptie, vertelt Vingerhoets aan de Volkskrant. “Er is een constante strijd gaande tussen prikkels vanuit het lichaam en vanuit de omgeving. Mensen met zeer drukke banen zijn daarom zich meer bewust van hun lichaam als ze vrij zijn. Er is dan minder afleiding. Het is als met voetballers die pas na de wedstrijd de pijn voelen. Want ook voor pijn heb je aandacht nodig.”

Hoe dan ook een uitnodiging om te zoeken naar balans in je leven. Neem regelmatig wat dagen vrij bijvoorbeeld. Zorg dat je ’s avonds voor het slapen gaan goed ontspant na een drukke dag. Of ga bijvoorbeeld sporten op vrijdagavond, zodat je je lichaam klaarmaakt voor het weekend. Ga ook op vakantie of in het weekend niet opeens heel veel meer slapen, minder koffie drinken of meer alcohol. De key is om de omslag voor je lichaam niet te groot te maken.

  1. Het begon allemaal met dit artikel: Ad Vingerhoets, Guus van Heck & M. van Huijgevoort: Vrijetijdsziekte (Pdf)
  2. Actueel radio-interview met Ad Vingerhoets: Waarom je ziek wordt als je vakantie begint (Sportzomer, NPO R1, 27 juni 2016)
  3. Actueel radio-interview met Ad Vingerhoets: Het omgekeerde Kortjakje-syndroom (Roodshow, NPO R2, 27 juni 2016)
  4. Leisure sickness: Word of the year
  5. Psychologie Magazine: Ontspannen op vakantie
  6. Volkskrant: Waarom word je ziek aan het begin van de vakantie?
  7. Vingerhoets e.a.: Leisure sickness: a pilot-study on its prevalence, phenomenology, and background (Pdf)
  8. The Guardian: Do you often feel ill on holiday…
  9. Der Spiegel: Leisure Sickness: Wieso wir ausgerechnet im Urlaub krank werden
  10. BBC: Why we may fall ill when we’re on holiday

Bron: tilburguniversity.edu

Dit bericht is 8086 keer gelezen.

Facebooktwitterlinkedinmail