Systemisch werk in opmars: behandelaren ontdekken familieopstellingen

27 mei 2026 – Binnen de geestelijke gezondheidszorg groeit de belangstelling voor systemische methodieken. Waar de focus jarenlang lag op individuele therapie en evidence-based protocollen, kijken behandelaren steeds vaker naar relationele en generationele patronen die invloed hebben op psychische klachten. Familieopstellingen, een methodiek uit de systemische therapie, krijgt daarmee een nieuwe positie in het werkveld.

De methodiek heeft haar wortels in het werk van de Duitse psychotherapeut Bert Hellinger en wordt ingezet om verborgen dynamieken binnen families zichtbaar te maken. Tijdens een opstelling representeren deelnemers leden van het familiesysteem van een cliënt. De relationele patronen die naar voren komen, zoals uitsluiting, parentificatie of loyaliteit aan eerdere generaties, vormen vaak aanknopingspunten voor behandeling van klachten als depressie, angst of relationele problematiek.

Onderzoek naar de werking van familieopstellingen is nog beperkt, maar groeit. Verschillende kwalitatieve studies wijzen op meetbare verbetering bij deelnemers in zelfgerapporteerde welbevinden en familierelaties, ook drie maanden na de sessie. Tegelijk benadrukken onderzoekers dat de methodiek zich slecht laat vatten in gerandomiseerd onderzoek door de individuele en interpretatieve aard van het werk.

In Nederland verbreedt de toepassing zich. GGZ-instellingen verwijzen cliënten vaker naar systemisch werkende therapeuten. Coaches en hulpverleners volgen aanvullende scholing om de methodiek verantwoord toe te kunnen passen. Een familieopstellingen opleiding gericht op zowel persoonlijke verdieping als professionele toepassing wordt door beroepsverenigingen als NRTO en CRKBO geaccrediteerd, wat aansluit op de kwaliteitskaders die binnen de GGZ gelden.

Voor behandelaren biedt systemisch werken een aanvulling op individueel-georiënteerde benaderingen. De methodiek vraagt om grondige scholing; oppervlakkige toepassing zonder achtergrondkennis brengt risico op herbeleving of misinterpretatie van familieverhalen met zich mee. Beroepsorganisaties benadrukken vakinhoudelijke verdieping en intervisie.

De verwachting onder vakgenoten is dat de plek van systemisch werk binnen de GGZ verder uitkristalliseert in de komende jaren. Met toenemende aandacht voor intergenerationele trauma’s en familiedynamiek lijkt de methodiek niet langer een randverschijnsel, maar onderdeel van een breder palet aan psychotherapeutische interventies.

Bron; persbericht

Dit bericht is 8 keer gelezen.