23 oktober 2026 – Hoe kunnen nieuwe wetenschappelijke inzichten bijdragen aan betere geestelijke gezondheidszorg? Twee onderzoeken die onlangs een prestigieuze Vidi-beurs hebben gekregen, bieden mogelijk aanknopingspunten voor de ggz. In totaal kent de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO) de financiering toe aan 109 onderzoekers, van wie 19 binnen het domein Zorgonderzoek en Medische Wetenschappen.
Met een Vidi-beurs van maximaal 850.000 euro kunnen onderzoekers gedurende vijf jaar een eigen onderzoeksgroep opbouwen en een vernieuwende onderzoekslijn ontwikkelen. Dat meldt ZonMw op zijn website.
Onderdeel van het NWO-Talentprogramma
De Vidi-beurzen maken deel uit van het NWO-Talentprogramma, dat onderzoekers de ruimte biedt om zelfstandig en vanuit hun eigen ideeën vernieuwend wetenschappelijk onderzoek te doen. Het programma stimuleert nieuwsgierigheid, creativiteit en innovatie en wil bijdragen aan wetenschappelijke vooruitgang en oplossingen voor maatschappelijke vraagstukken.
Het Talentprogramma bestaat uit drie financieringsvormen: Veni voor veelbelovende onderzoekers aan het begin van hun wetenschappelijke carrière, Vidi voor ervaren onderzoekers en Vici voor zeer ervaren wetenschappers.
Bij de toekenning beoordeelt NWO onder meer de wetenschappelijke kwaliteit en vernieuwingskracht van het onderzoeksvoorstel, de verwachte wetenschappelijke en maatschappelijke impact en de kwaliteit van de onderzoeker.
Twee van de gehonoreerde onderzoeken verdienen bijzondere aandacht vanwege hun mogelijke betekenis voor de ggz:
Soort zoekt soort? Waarom psychiatrische stoornissen vaak bij beide partners voorkomen
Dr. H.M. van Loo, Universitair Medisch Centrum Groningen
Ondanks het populaire gezegde ‘opposites attract’ hebben partners vaak allebei een psychiatrische stoornis. Het is onbekend waarom dat zo is. Inzicht in de oorzaken van deze gelijkenis kan helpen bij het voorspellen van psychiatrische stoornissen in toekomstige generaties en bij het beslissen of interventies gericht op de partner, familie of maatschappij het meest effectief zijn in het voorkomen en behandelen ervan. In dit project wordt een nieuwe aanpak gebruikt om de oorzaken van gelijkenis tussen partners te doorgronden door overeenkomsten in de mentale gezondheid in familieleden en hun omgeving te onderzoeken, in plaats van alleen in partners.
Stemmen horen in het tijdperk van ChatGPT
Dr. E. van Dellen, UMC Utrecht
Steeds meer mensen die stemmen horen praten ’s avonds of tijdens crisismomenten met chatbots zoals ChatGPT over hun ervaringen, juist wanneer hulpverleners niet bereikbaar zijn. Of deze gesprekken helpen of juist schaden, en voor wie, is onbekend. Onderzoekers en clinici van het UMC Utrecht analyseren met toestemming gedeelde chatgesprekken en volgen deelnemers met korte dagelijkse vragenlijsten op hun smartphone. Zo brengen zij in kaart hoe chatbotgebruik samenhangt met stemmen, stemming en het contact met hulpverleners. Samen met stemmenhoorders, naasten en zorgprofessionals ontwikkelen zij voorlichtingsmateriaal dat helpt bij veilig en verantwoord gebruik van AI-chatbots.
Bron: nwo.nl
Dit bericht is 6 keer gelezen.
