4 februari 2026 –  Vrijdag 31 januari 2026 presenteerden D66, VVD en CDA hun coalitieakkoord ‘Aan de slag. Bouwen aan een beter Nederland’. MIND ziet in het akkoord de bereidheid om te investeren in mentale gezondheid in alle beleidsterreinen. Dit vinden wij een positieve ontwikkeling. Maar niet alle problemen zijn te voorkomen: mensen moeten in dat geval met dit akkoord heel hard werken om toegang tot ggz te krijgen en financieel hun hoofd boven water te houden.

MIND maakt zich grote zorgen over de verhoging van het eigen risico, het schrappen van ongecontracteerde zorg en het versoberen van socialezekerheidsregelingen.  Het nieuwe kabinet hindert hiermee de toegang tot zorg en vergroot de bestaansonzekerheid van mensen met alle gevolgen voor hun mentale gezondheid. Bezuinigingen op volwassenen en jeugd-ggz zijn dan ook onverantwoord.

Ongecontracteerde zorg essentieel om wachtlijsten op te lossen
Het akkoord zet in op hervorming van de geestelijke gezondheidszorg, met meer focus op complexe problematiek en het afbouwen van financiële prikkels voor aanbieders om enkel lichte zorg aan te bieden. MIND is blij met dit voornemen maar ziet hiermee geen directe verbetering van de wachtlijsten in ggz. Het voornemen om de vergoeding van ongecontracteerde ggz af te schaffen, zal de wachttijden zelfs verhogen. Juist in de ggz is het ongecontracteerde zorgaanbod essentieel om snel toegang tot passende hulp te waarborgen. Veel mensen vinden bij ongecontracteerde kleinere en innovatieve praktijken met specialistisch aanbod de zorgverlener die bij hen past. Onze oproep daarom: sluit geen cruciaal ggz-aanbod uit.

Grote financiële drempels
Het akkoord bevat financiële maatregelen die zorgmijding in de hand werken en zo tot toename van klachten leiden. Zo stijgt het eigen risico vanaf 2027 van 385 naar 460 euro per jaar. Ook de fiscale aftrek van zorgkosten wordt geschrapt vanaf 2028 en huishoudelijke hulp niet langer voor iedereen vergoed. MIND is bezorgd dat deze stapeling van maatregelen mensen met psychische klachten ontmoedigt om tijdig hulp te zoeken. Een groep die het vaak financieel al moeilijk heeft.

Snoeien in sociale zekerheid heeft grote risico’s
Het risico op langdurige stress en psychische klachten neemt toe door keuzes in de sociale zekerheid. Juist bij mensen die al onder druk staan. De voorgenomen verkorting van de WW-uitkering van twee naar één jaar vergroot de financiële onzekerheid voor mensen die hun baan verliezen. Onbegrijpelijk gezien de recente cijfers van het aantal mensen dat door burn-out uitvalt. Financiële stress en bestaansonzekerheid zijn bekende risicofactoren voor psychische problemen en kunnen bestaande klachten verergeren. Ook zullen mensen bij werkloosheid of arbeidsongeschiktheid sneller en harder terugvallen in inkomen door de verlaging van het maximumdagloon met 20 procent. Preventiebeleid kan alleen slagen als mensen kunnen rekenen op voldoende inkomenszekerheid en ondersteuning wanneer het tegenzit.

Doorzetten Hervormingsagenda Jeugd
De Hervormingsagenda Jeugd wordt voortgezet. Maar de nieuwe coalitie veranderd niets aan de bezuiniging van 500 miljoen die in de huidige begroting staat, wat inhoudt dat er een eigen bijdragen in de jeugdzorg zal worden ingevoerd. Dit terwijl na jaren van beleidswerk nú het moment moet komen dat jeugdigen en hun gezinnen verbeteringen in de praktijk gaan merken, in plaats van negatieve financiële prikkels.

Onbegrepen gedrag: zet menswaardigheid en zorg centraal
MIND betreurt dat het thema onbegrepen gedrag in het coalitieakkoord wordt benaderd vanuit het perspectief van ‘overlast’ en ‘ingrijpen’. Het gaat hier om mensen met complexe problemen die dringend hulp nodig hebben. Dit vraagt om tijdige, proactieve ondersteuning en passende bemoeizorg, vanuit menswaardigheid en nabijheid – ook wel ‘bekommerzorg’ genoemd. MIND hoopt dat de verdere uitwerking van dit beleid nadrukkelijk vertrekt vanuit zorg, preventie en ondersteuning, en denkt daar graag constructief over mee.

Samen met de mensen om wie het gaat
De formerende partijen schrijven dat ze ‘kiezen voor een gezamenlijke aanpak: samen met cliënten, patiënten, familie, mantelzorgers en vrijwilligers, zorgverleners en professionals in het sociaal domein bouwen we aan een samenleving waarin voorkomen van ziekte en eenzaamheid voorop staat. En altijd goede zorg voor wie dat nodig heeft.’ MIND roept het aanstaande kabinet dan ook op om bij de verdere uitwerking van het coalitieakkoord samen met cliënten, naasten en professionals te bewaken dat preventie en toegang tot zorg elkaar versterken. Investeren in mentale gezondheid betekent niet alleen kijken naar de toekomst, maar ook verantwoordelijkheid nemen voor de mensen die nu in de knel zitten.

Bron: mindplatform.nl

Dit bericht is 5 keer gelezen.