9 november 2026 – Mensen met een angststoornis hebben meer moeite om te leren dat een eerder bedreigende situatie niet langer gevaarlijk is. Dat blijkt uit hersenonderzoek onder 280 mensen met verschillende angststoornissen. De bevindingen kunnen meer inzicht geven in de mechanismen achter angst en de behandeling ervan.
Onderzoekers onderzochten hoe de hersenen reageren tijdens het uitdoven van angst. Dit is het leerproces waarbij iemand ontdekt dat een situatie die eerder gevaarlijk leek, inmiddels veilig is. Aan het onderzoek deden 280 mensen met een angststoornis mee. Het ging onder meer om mensen met een paniekstoornis, agorafobie, sociale angst en verschillende specifieke fobieën. Daarnaast werden 103 mensen zonder angststoornis onderzocht.
Tijdens een hersenscan kregen de deelnemers signalen te zien die eerder met een onaangename prikkel waren verbonden. Vervolgens werden deze signalen herhaald zonder dat de onaangename prikkel daadwerkelijk volgde. Bij mensen zonder angststoornis nam de hersenactiviteit tijdens dit leerproces sterker af. Bij de deelnemers met een angststoornis gebeurde dat minder. De hersenen bleven dus relatief sterk reageren op signalen die eerder met gevaar waren geassocieerd.
De onderzoekers zagen dit verschil in meerdere hersengebieden, waaronder de insulaire cortex. Dit hersengebied speelt onder meer een rol bij het verwerken van lichamelijke signalen, emoties en dreiging. Ook in de ervaringen van de deelnemers was het verschil zichtbaar. Mensen met een angststoornis bleven na het uitdoven van de angst meer gevaar verwachten en rapporteerden een hogere mate van spanning en opwinding dan de controlegroep.
Volgens de onderzoekers wijzen de resultaten erop dat een verstoord proces van angstuitdoving een kenmerk kan zijn van verschillende angststoornissen. Het verschijnsel beperkt zich dus mogelijk niet tot één specifieke diagnose.
De bevindingen zijn relevant voor de behandeling van angststoornissen, waarbij exposuretherapie een belangrijke rol speelt. Bij deze behandeling worden mensen stapsgewijs blootgesteld aan situaties of prikkels die angst oproepen. Het doel is onder meer om nieuwe ervaringen op te doen en te leren dat de verwachte dreiging uitblijft.
Het onderzoek toont niet aan dat de gevonden hersenactiviteit rechtstreeks verklaart waarom exposuretherapie bij sommige mensen minder goed werkt. Wel biedt het aanknopingspunten voor verder onderzoek naar de leerprocessen die bij angststoornissen verstoord kunnen zijn.
Bron: Qian Z. e.a., Reduced attenuation of neural activation during fear extinction learning in patients with anxiety disorders: a delayed fear extinction fMRI study, Translational Psychiatry, 7 november 2026.
Lees het oorspronkelijke onderzoek
Dit bericht is 9 keer gelezen.
