7 november 2026 – Het aantal meldingen over mensen met verward gedrag neemt al jaren toe. Daardoor komen niet alleen politie en hulpverlening, maar ook het Openbaar Ministerie, de reclassering en de rechtspraak steeds verder onder druk te staan. Strafrechters waarschuwen dat een kleine groep mensen met ernstige psychiatrische problemen vaak opnieuw in aanraking komt met justitie, zonder dat de onderliggende problemen worden aangepakt, zo meldt de NOS.
In 2015 moest de politie ruim 66.000 keer optreden bij incidenten met mensen met verward gedrag. Vorig jaar waren dat er bijna 170.000. Ook dit jaar loopt het aantal meldingen verder op. Tot september stond de teller op 149.519 incidenten.
Strafrechters Elmy Elderman en Joyce de Ruiter van de rechtbank Overijssel maken zich zorgen over de ontwikkeling. Volgens hen gaat het vaak om mensen met ernstige psychiatrische problemen, regelmatig in combinatie met verslaving. Ze komen herhaaldelijk voor de rechter vanwege relatief kleine vergrijpen, zoals winkeldiefstal, vernielingen of overlast op straat.
Volgens de rechters is het strafrecht niet de juiste manier om deze problemen op te lossen. Een korte gevangenisstraf biedt geen structurele oplossing wanneer mensen daarna zonder behandeling of passende woonplek terugkeren in de samenleving.
Gebrek aan passende woonplekken
Ook psychiater Josephine Lenssen, geneesheer-directeur bij de Dimence Groep, herkent het probleem. Hulpverleners zijn volgens haar veel tijd kwijt aan het zoeken naar geschikte woonplekken voor deze kwetsbare groep. Wanneer mensen na detentie geen passende opvang vinden, raken ze regelmatig opnieuw dakloos. Daarmee begint de problematiek opnieuw.
Beschermd wonen kan volgens Lenssen helpen om deze terugkerende problemen te doorbreken. Een stabiele woonomgeving met langdurige begeleiding biedt mensen de bescherming en continuïteit die zij nodig hebben. Hoewel de wet mogelijkheden biedt om beschermd wonen als bijzondere voorwaarde op te leggen, ontbreken vaak de beschikbare plaatsen.
Een voorbeeld van langdurige begeleiding is ’t Kastheel in Kampen. Op deze woonlocatie kunnen mensen met complexe problemen langdurig, soms levenslang, onder begeleiding wonen. De begeleiding wordt aangepast aan de situatie van de bewoners: wanneer het goed gaat krijgen zij meer vrijheid, bij een terugval wordt de ondersteuning geïntensiveerd.
Eerder ingrijpen nodig
De Raad voor de rechtspraak onderschrijft de zorgen van de strafrechters. Volgens de organisatie moet eerder worden ingegrepen, voordat mensen in de strafrechtketen terechtkomen. Niet-strafrechtelijke interventies kunnen voorkomen dat problemen escaleren en dat mensen onnodig slachtoffer of verdachte worden van strafbare feiten.
Het aantal gespecialiseerde woonvoorzieningen is echter nog beperkt. De oprichter van ’t Kastheel is hierover in gesprek met de ministeries van Volksgezondheid en Justitie en Veiligheid. Volgens hem groeit het besef dat meer van dergelijke woonvormen nodig zijn.
De strafrechters waarschuwen dat de groep mensen die herhaaldelijk met justitie in aanraking komt, groter wordt. Ook zien zij nieuwe groepen ontstaan. Zonder voldoende passende zorg, begeleiding en huisvesting dreigt de druk op zowel de hulpverlening als de rechtspraak verder toe te nemen.
Bron: nos.nl
Dit bericht is 1 keer gelezen.
