27 september 2026 – De kans op psychose verschilt per woonomgeving. In buurten met meer sociaaleconomische achterstand, een hogere bevolkingsdichtheid, meer sociale versnippering en meer geregistreerde criminaliteit komt psychose vaker voor. Dat blijkt uit een Britse studie onder bijna 19.000 mensen met psychose.
Onderzoekers van onder meer King’s College London analyseerden gegevens van 18.917 mensen die vanwege psychose contact hadden met de geestelijke gezondheidszorg in Zuid-Londen. De onderzoekers koppelden medische gegevens aan kenmerken van de buurten waarin de deelnemers woonden.
Psychose kwam vaker voor in wijken met een hogere mate van sociaaleconomische achterstand. Ook bevolkingsdichtheid, sociale fragmentatie en geregistreerde criminaliteit waren verbonden aan een hogere prevalentie van psychose.
In buurten met relatief veel groen werd juist een lagere prevalentie van psychose gevonden. De onderzoekers zagen daarnaast geografische clustering van gedwongen psychiatrische opnames.
Geen bewijs voor oorzaak
De onderzoekers benadrukken dat de studie verbanden tussen woonomgeving en psychose in kaart brengt. Daarmee is niet bewezen dat bijvoorbeeld criminaliteit, weinig groen of armoede rechtstreeks psychose veroorzaakt.
Ook kunnen individuele kenmerken een rol spelen. Mensen met verschillende achtergronden en omstandigheden wonen niet willekeurig verspreid over een stad. Daardoor is het moeilijk om het effect van de buurt volledig los te zien van individuele factoren.
Voor gedwongen opnames werden eveneens verschillen gevonden. Deze kwamen vaker voor bij mensen uit etnisch gemarginaliseerde groepen, mensen die eerder getrouwd waren, mensen met een geschiedenis van middelengebruik en mensen die een uitkering ontvingen.
Gevolgen voor de GGZ
Volgens de onderzoekers laten de resultaten zien dat psychose niet alleen vanuit individuele factoren moet worden bekeken. Ook sociale en fysieke kenmerken van de leefomgeving kunnen relevant zijn bij het plannen van geestelijke gezondheidszorg.
De studie kan daarmee relevant zijn voor gemeenten en zorgorganisaties die nadenken over de inrichting van wijken, preventie en de spreiding van GGZ-voorzieningen. De resultaten zeggen echter niet dat het aanpassen van een buurt op zichzelf psychose kan voorkomen.
De onderzoekers pleiten voor meer aandacht voor zowel individuele als omgevingsfactoren bij het organiseren van zorg voor mensen met psychose.
Dit bericht is 6 keer gelezen.
