7 januari 2026 – De wachttijden in de geestelijke gezondheidszorg (ggz) lopen op, mede doordat veel mensen met relatief te lichte mentale klachten in de ggz terechtkomen. Volgens branchevereniging De Nederlandse ggz kunnen deze klachten vaak eerder en effectiever buiten de specialistische zorg worden opgevangen, bijvoorbeeld via scholen, werkgevers, huisartsen of gemeentelijke voorzieningen zoals zelfregie- en herstelinitiatieven, zo meldt Nu.nl.
Onderzoek laat zien dat een groot deel van milde tot matige psychische klachten goed kan worden behandeld met laagdrempelige interventies, zoals psycho-educatie, kortdurende begeleiding of online ondersteuning, zonder inzet van specialistische ggz (Cuijpers et al., 2014; WHO, 2022). Toch fungeert de ggz in de praktijk steeds vaker als ‘eerste aanspreekpunt’, onder meer door verwijzingen van huisartsen.
Psychische klachten ontstaan vaak voor het eerst tussen het 16e en 25e levensjaar. Vroege signalering en snelle, passende ondersteuning zijn dan cruciaal. Wetenschappelijk onderzoek toont aan dat preventie en vroegtijdige interventie de kans verkleinen dat klachten verergeren en uitgroeien tot ernstige psychische aandoeningen (McGorry et al., 2011).
Daarnaast spelen sociale en maatschappelijke factoren een grote rol. Stress door prestatiedruk, eenzaamheid of financiële problemen kan leiden tot depressieve klachten. Studies laten zien dat het aanpakken van onderliggende problemen – zoals schulden of sociale isolatie – vaak effectiever is dan uitsluitend psychologische behandeling (Marmot et al., 2020). Zogeheten verkennende gesprekken, waarin zorg, gemeente en cliënt samen kijken naar passende ondersteuning, kunnen onnodige ggz-trajecten voorkomen.
Tot slot wijst onderzoek erop dat veerkracht, sociale steun, voldoende beweging en gezonde leefstijl belangrijke beschermende factoren zijn voor mentale gezondheid (Holt-Lunstad et al., 2015). Niet iedereen met psychische klachten heeft daarom specialistische ggz nodig. De kern, zo benadrukken deskundigen, is dat mensen sneller de juiste hulp op de juiste plek krijgen.
Bron: nu.nl
Dit bericht is 11 keer gelezen.
